Wat is Markdown? Uitleg, syntax en voorbeelden

Als je ooit een antwoord van ChatGPT hebt gekopieerd en daarin ineens hekjes en sterretjes zag staan, dan heb je Markdown al gezien. Het is de taal waarin veel AI-tools hun antwoorden opbouwen. Maar Markdown is veel ouder dan ChatGPT, en het is verrassend eenvoudig.

Waar Markdown vandaan komt

Markdown is in 2004 bedacht door John Gruber, met hulp van Aaron Swartz. Het idee was simpel: een manier om tekst op te maken die ook leesbaar blijft als je de opmaak niet ziet. Een kop schrijf je als # Kop, een vetgedrukt woord als **vet**. Een programma kan daar vervolgens nette HTML van maken, maar ook zonder dat programma snap je wat er bedoeld wordt.

Sindsdien is Markdown overal terechtgekomen: in README-bestanden op GitHub, in notitie-apps als Obsidian en Notion, in chatprogramma's als Slack en Discord, in documentatiesites en dus ook in de antwoorden van taalmodellen. Omdat de oorspronkelijke beschrijving op sommige punten vaag was, is later CommonMark opgesteld, een nauwkeurige specificatie. GitHub bouwde daar weer op voort met GitHub Flavored Markdown (GFM), dat onder meer tabellen toevoegt.

Waarom AI-tools zo van Markdown houden

Taalmodellen zijn getraind op enorme hoeveelheden tekst van internet, en daar zit veel Markdown tussen: documentatie, forums, codevoorbeelden. Ze herkennen de structuur dus goed. Als je een document als Markdown aanlevert, ziet het model direct wat een kop is, welke regels bij een lijst horen en welke cellen in een tabel naast elkaar staan.

Bij een PDF ligt dat anders. Daar staat tekst op een positie op de pagina, en moet software raden wat bij elkaar hoort. Een Word-bestand is beter gestructureerd, maar zit vol opmaakinformatie die voor de inhoud niet relevant is. Met Markdown geef je de inhoud, de structuur en verder niets. Wil je weten hoe je een bestaand bestand omzet, lees dan verder bij PDF naar Markdown omzetten.

De 7 elementen die je echt nodig hebt

Markdown kent meer mogelijkheden, maar met deze zeven kom je in de praktijk heel ver.

1. Koppen

Een kop begin je met een of meer hekjes, gevolgd door een spatie. Eén hekje is de hoofdkop, twee hekjes een tussenkop, en zo verder tot zes.

# Jaarplan 2026 Sportvereniging De Zwaluwen
## Ledenwerving
### Acties in het voorjaar

Gebruik per document bij voorkeur één hoofdkop en sla geen niveaus over. Dat helpt lezers, maar ook taalmodellen en zoeksystemen die je tekst in stukken opdelen.

2. Alinea's

Een alinea is gewoon tekst. Tussen twee alinea's zet je een lege regel. Een enkele Enter zonder lege regel wordt in de meeste weergaves samengevoegd tot één alinea. Dat verrast veel beginners.

3. Vet en cursief

De deadline is **vrijdag 14 maart**. Lees de *bijlage* vooraf.

Twee sterretjes geven vet, één sterretje cursief. Underscores (__vet__, _cursief_) werken ook, maar sterretjes zijn gebruikelijker.

4. Lijsten

Een opsomming maak je met een streepje of sterretje, een genummerde lijst met een cijfer en een punt.

Boodschappen voor de borrel:
- kaas uit Gouda
- bitterballen
- stroopwafels

Stappenplan:
1. Zaal reserveren
2. Uitnodiging versturen
3. Aanmeldingen tellen

Wil je een sublijst, spring dan in met twee of vier spaties. De nummers in een genummerde lijst hoeven trouwens niet te kloppen: veel programma's tellen zelf door.

5. Links

Bekijk de [dienstregeling van de NS](https://www.ns.nl).

De zichtbare tekst staat tussen vierkante haken, het adres direct daarachter tussen ronde haken. Een afbeelding werkt bijna hetzelfde, met een uitroepteken ervoor: ![omschrijving](foto.jpg).

6. Tabellen

Tabellen komen uit GitHub Flavored Markdown en zijn ideaal voor overzichten, prijslijsten en vergelijkingen.

| Product        | Prijs  | Voorraad |
|----------------|-------:|:--------:|
| Volkorenbrood  | € 3,10 |    24    |
| Krentenbollen  | € 2,45 |    40    |

De streepjesregel onder de kop is verplicht. Met dubbele punten bepaal je de uitlijning: rechts (---:), midden (:---:) of links (:---). De kolommen hoeven niet netjes onder elkaar te staan, maar het leest wel prettiger. Met de Markdown-tabel generator maak je ze zonder te tellen.

7. Code en citaten

Een stukje code binnen een zin zet je tussen backticks: npm install. Een heel blok code zet je tussen drie backticks, eventueel met de naam van de taal erachter. Een citaat begin je met een groter-dan-teken:

> Het bestuur besluit de contributie in 2026 niet te verhogen.

Overzicht: de syntax op één rij

Veelgemaakte fouten

De meeste problemen met Markdown komen door ontbrekende spaties of lege regels. Een paar om op te letten:

• Geen spatie na het hekje. #Kop wordt in veel programma's niet als kop herkend. Schrijf # Kop.
• Geen lege regel voor een lijst. Staat een lijst direct onder een alinea, dan plakken sommige programma's hem eraan vast.
• Een sluisteken in een tabelcel. Wil je een verticale streep als tekst in een tabel, schrijf dan \|.
• Te veel verschillende stijlen. Kies sterretjes of streepjes voor lijsten en houd je eraan. Dat maakt het bestand rustiger.

Wat je met Markdown kunt doen

Markdown is het begin, niet het eind. Omdat het zo simpel is, kun je het makkelijk omzetten naar andere formaten. Heb je een antwoord van Claude met een mooie tabel en koppen, dan zet je het met Markdown naar PDF om naar een document om te mailen, of met Markdown naar Word naar een bestand dat collega's kunnen bewerken. Andersom zet je bestaande documenten om naar Markdown om ze aan een AI-tool te geven.

Markdown-bestanden hebben meestal de extensie .md. Weet je niet hoe je zo'n bestand opent? Lees dan onze gids MD-bestand openen op Windows en Mac.

Markdown in het dagelijks werk

Markdown kom je vaker tegen dan je denkt. Een paar plekken waar het in Nederland veel gebruikt wordt:

Een voorbeeld: een projectleider bij een gemeente vraagt ChatGPT om een planning voor de herinrichting van een speeltuin. Het antwoord komt terug met een kop per fase, een genummerde lijst met stappen en een tabel met data. Achter de schermen is dat allemaal Markdown. Kopieert ze het antwoord als platte tekst, dan ziet ze de hekjes en streepjes; plakt ze het in een tool die Markdown begrijpt, dan ziet ze de opmaak.

Wil ze die planning als nette bijlage voor de wethouder, dan zet ze de Markdown om met Markdown naar Word of Markdown naar PDF. Andersom werkt ook: heeft ze een Word-document dat ze aan ChatGPT wil geven, dan maakt Word naar Markdown er tekst van die het model goed kan lezen.

Samengevat

Markdown is gewone tekst met een paar afspraken: hekjes voor koppen, sterretjes voor nadruk, streepjes voor lijsten, haken voor links en verticale strepen voor tabellen. Het is leesbaar voor mensen, makkelijk te verwerken voor software en de natuurlijke taal van ChatGPT en Claude. Met de zeven elementen uit deze gids kun je vrijwel elk document netjes opzetten.